IOM werkt nauw samen met zowel migranten, overheden en partners in de internationale gemeen-schap om de huidige migratiebewegingen en -uitdagingen het hoofd te bieden. Het belang van samenwerking op het terrein van migratie groeit en IOM speelt daarbij een initiërende rol. De financiële middelen daarvoor komen direct van de overheden van de lidstaten van IOM.
Verenigde Naties
IOM heeft op diverse niveaus een langdurige en intensieve
samenwerkingsrelatie met de Verenigde Naties (VN), voornamelijk gebaseerd op
drie formele afspraken.
Ten eerste heeft IOM sinds 1992 de observer-status van de VN Algemene
Vergadering. In dit kader is er voortdurend contact met het VN-secretariaat
en diverse afdelingen. Belangrijke onderwerpen zijn humanitaire vraagstukken,
economische en sociale zaken en vredesaangelegenheden.
Ook vindt informatie-uitwisseling plaats met in New York gevestigde
VN-lichamen, zoals de United Nations Population Fund (UNFPA), the United
Nations Children's Fund (UNICEF) en het United Nations Development Programme
(UNDP) over zaken waar beide partijen mee te maken hebben.
Ten tweede is IOM sinds 1992 'algemeen genodigde' bij de Inter-Agency
Standing Committee (IASC). Deze samenwerking heeft tevens geleid tot een
frequente deelname van IOM in diverse VN-werkgroepen, met name wanneer sprake
is van noodsituaties, herstel na conflicten of doorlopende aandachtspunten
als gender.
IOM Chiefs of Mission worden frequent uitgenodigd door plaatselijke
coördinatoren om deel te nemen aan VN Landen teams, soms als volledige
partners soms als mede-betrokkenen. De IOM-veldmissies onderhouden nauw
samenwerking met VN-partners zoals met de United Nations High Commissioner
for Refugees (UNHCR), UNICEF, World Food Programme (WFP) and UNAIDS.
Samenwerking houdt ook in gezamenlijk organiseren en uitvoeren van
programma's en activiteiten en aanvullende dienstverlening.
Met de introductie van de cluster-benadering heeft IOM de leidende rol in
Camp Coordination/Camp Management Cluster bij natuurrampen en speelt IOM een
belangrijke rol bij diverse andere clusters, waaronder opvang en
logistiek.
Ten derde is er een overeenkomst tussen IOM en de VN, getekend in 1996 betreffende de nauwere samenwerking tussen de secretariaten van beide organisaties.
Gouvernementele en niet-gouvernementele
organisaties
IOM streeft naar nauwe samenwerking met internationale organisaties
betreffende migratie, vluchtelingen en menselijke hulpbronnen. Meer dan
veertig niet-gouvernementele organisatie (ngo's) hebben de status van
'observer lid' van IOM en IOM stimuleert ngo's deel te nemen aan de
Internationale Dialoog over Migratie. Steeds meer ngo's nemen hier aan deel.
Hoewel ook contact wordt gelegd vanuit het hoofdkantoor in Genève, vindt de
meeste samenwerking plaats rondom programma's tussen IOM en ngo's in het
veld.
De samenwerking betreft allerlei terreinen, uiteenlopend van techniek of
dienstverlening tot gelijkwaardige partners binnen een programma. Voorbeelden
van samenwerking liggen op het bestrijden van mensenhandel, assisteren bij
vrijwillige terugkeer, workshops en voorlichting ten aanzien van
mensenrechten. Ook noodhulp en nazorg bij conflicten, arbeidsmigratie en
gezondheidszorg bijvoorbeeld bij hervestiging of terugkeer maken deel uit van
de samenwerking.
Global Migration Group
De samenwerking tussen IOM en tal van internationale organisaties wordt
versterkt door het lidmaatschap van de Global Migration Group. Deze GMG is in
2003 ingesteld door de International Labour Organization (ILO), IOM, de
United Nations High Commissioner for Human Rights (UNCHR), de United Nations
Conference on Trade and Development (UNCTAD), and de United Nations Office on
Drugs and Crime (UNODC). Ook UNDESA, UNDP, UNFPA en de Wereldbank zijn lid
van GMG.
GMG wil een brede toepassing bevorderen van internationale en regionale
instrumenten ten aanzien van migratie. Daarnaast wil GMG voorzien in meer
samenhangend en sterker leiderschap om de inspanningen ten aanzien van
internationale migratie te verbeteren.
Universiteiten en onderzoeksinstituten
IOM hecht veel waarde aan samenwerking met universiteiten en
onderzoeksinstituten wereldwijd en hieraan gelieerde nationale en
internationale organisaties.
Onderling wordt kennis uitgewisseld over migratiemanagement, dataverzameling,
publicaties, diaspora, grensbeheer, migratieprogramma's en bijvoorbeeld bij
het ondersteunen van overheden bij onderzoek naar zaken als mensenhandel,
arbeidsmigratie en migratiebeheer.
IOM heeft actieve samenwerkingsverbanden met onder meer:
- The University of Dhaka in Bangladesh;
- The Chinese Academy for Social Sciences (CASS);
- The South Africa Migration Project (SAMP);The University of West Indies in Jamaica;
- The University of Adelaide in Australia;
- The University of Montevideo Population Studies in Uruguay;
- The Centre for Development Research in Denemarken;
- The Institute for Social Research in Noorwegen;
- Scalabrini International Migration Institute in Italië en de Filippijnen;
- Universiteit Paris 1 Sorbonne in Frankrijk;
- Webster Universiteit in Zwitserland.
IOM wil de samenwerking met onderzoekers en deskundigen ten aanzien van migratie blijven uitbreiden.
Het bedrijfsleven: de Business Advisory Board
IOM's Director General heeft in 2005 een Business Advisory Board ingesteld om
samenwerking tussen IOM en het bedrijfs¬leven wereldwijd te stimuleren. De
Business Advisory Board bestaat uit vertegenwoordigers van achttien
internationale bedrijven uit de hele wereld en richt zich op het ontwikkelen
en uitvoeren van mobiliteitsbeleid.
Specifieke aandachtsgebieden zijn arbeidsmigratie, circulaire migratie en
relaties tussen herkomstlanden, overmakingen en andere financiële bronnen van
diaspora, integratie, humanitaire en milieu gerelateerde migratie en
mensenhandel. De Business Advisory Board richt zich met name op trends, de
behandeling van werknemers, integratie en de sociale en politieke impact van
de geldovermakingen (remittances) door migranten naar het thuisland.
De Business Advisory Board is een klankbord en invloedrijk orgaan dat IOM
helpt bij het benaderen van migratiemanagement in de breedste zin van het
woord.
KADERTEKST: IOM EN DE NAVO: ADVIES OP HUMANITAIR GEBIED EN
HERINTEGRATIE
De toenemende complexiteit van - door natuur en door mensen veroorzaakte -
grote rampen vragen een intensievere samenwerking tussen overheden en
internationale partijen.
De afgelopen jaren is IOM gaan samenwerken met de NAVO. Op verzoek van de
NAVO heeft IOM eind 2007 een ontwikkelingsadviseur gedetacheerd bij de
afdeling Civiel Militaire Samenwerking van de NAVO, gevestigd in
Nederland. Daarmee is het mogelijk elkaar tijdig te informeren,
samenwerking te continueren en doublures te voorkomen.
Bij veel humanitaire interventies van IOM tijdens noodhulp en post-conflict
situaties kruiste de organisatie ook het pad van de militaire interventies,
zoals van de Blauwhelmen van Verenigde Naties en NATO-teams. Voorbeelden
hiervan vonden onder andere plaats op de Balkan, in Afrika en
Afghanistan. In een aantal gevallen heeft dit geleid tot directe
samenwerking en logistieke ondersteuning. Ook kon IOM de NAVO adviseren over
en ook samenwerken op humanitair gebied en bij wederopbouw.
IOM heeft een sleutelrol bij het ontwikkelen en uitvoeren van programma's
gericht op ontwapening, demobilisering, wederopbouw en herintegratie. Dit
gebeurt bijvoorbeeld door ondersteuning en begeleiding bij herintegratie in
het burgerleven na de overdracht van ex-combatants als
gedemobiliseerden.
IOM en de NAVO houden zich momenteel ook bezig met hervormingsprocessen in de
Balkenlanden. Dit gebeurt door projecten in Kosovo, Bosnië Herzegovina,
Servië, Kroatië en Montenegro gericht op vrede en stabiliteit in de regio.
Verminderen van werkeloosheid en inkomensverwerving door ex-militairen is er
een voorbeeld van.
Internationale Organisatie voor Migratie
Migratie Info 2008, nr 1
Thema: IOM