Ekhlas Eisa O. is deelnemer aan het IOM-project Temporary Return of Qualified Nationals (TRQN). Ze kwam in contact met IOM tijdens een conferentie van het Soedanees Forum in Nederland eind 2005. Een halfjaar later kreeg ze de beloofde berichtgeving dat het project van start ging en stuurde ze haar cv op. Binnen drie dagen werd ze uitgenodigd voor een gesprek. "Ik werd aan--genomen en binnenkort ga ik voor de tweede keer terug naar Soedan om een bijdrage te leveren aan de opbouw van mijn land."
Zeven jaar geleden kwam Ekhlas Eisa op 37-jarige leeftijd als
vluchteling naar Nederland. Ze wil graag iets doen voor haar land. In 2007
ging ze voor een halfjaar naar de hoofdstad van West-Darfur, El Geneina. Ze
wist dat een lokale ngo, Community Development Association Darfur, behoefte
had aan mensen met kennis en ervaring rond het opzetten en begeleiden van
projecten.
Met haar universitaire opleiding en onderwijservaring in Nederland kon Osman
hen daarbij helpen. "Bovendien is mijn Soedanese achtergrond van cruciaal
belang. Daardoor vind je sneller aansluiting en kun je nieuwe ideeën of
werkwijzen makkelijker introduceren. Je bent eigenlijk een bruggenbouwer die
werkt aan capaciteitsopbouw."
Ekhlas Eisa werkte mee aan de ontwikkeling van het project met
microkredieten voor vrouwen om te voorzien in hun levensonderhoud. "Veel
vrouwen willen graag in de landbouw werken. Ze hebben wel land maar geen geld
om zaden te kopen of om te beregenen. We hebben een project ontwikkeld
gericht op de productie van uien. Twintig vrouwen kregen geld om zaden en
plantjes te kopen en om te irrigeren. Daarbij werd vastgelegd dat ze na
verkoop van de uien de lening zouden terugbetalen. Op die manier kunnen we
steeds opnieuw vrouwen een kans bieden."
Een ander project waarbij Ekhlas Eisa betrokken is richt zich op
de vredesopbouw. Daarvoor zet Ekhlas Eisa O. zich al langer in
via de Soedanese gemeenschap in Nederland. "Toen ik in Darfur was viel me op
dat de jongeren zo apatisch zijn, ze doen niets, zitten en hangen maar en
bedelen. Ze hebben eigenlijk geen toekomst. Ik vroeg of ze iets wilden doen
voor hun gemeenschap. Ze wilden wel, maar hadden geen idee wat." Binnen
Community Development Association Darfur is gezocht naar een manier om
jongeren op een positieve manier te betrekken. Daaruit ontstond het plan om
een voetbalteam samen te stellen, bestaande uit zowel jongeren uit de
Arabische als uit de niet-Arabisch gemeenschap. "Deze jongeren zijn elkaars
vijanden. We hopen in een voetbalteam de dialoog tussen de jongeren op gang
te brengen door ervaringen uit te wisselen en oog te krijgen voor de
positieve aspecten van de ander." De jongeren reageerden positief.
Ook hier bleek het belangrijk dat Ekhlas Eisa de taal en cultuur
kent. Probleem was namelijk echter het 'onwillende en zeer strijdvaardige
dorp' dat tussen beide gemeenschappen in lag. "Om samen te kunnen voetballen
moeten de jongeren dit dorp passeren. Dat is riskant, niemand durft er
langs", vertelt Ekhlas Eisa. Samen met enkele collega's heeft ze de
dorpsoudsten benaderd en uitgelegd hoe belangrijk het is dat de jongeren
elkaar ontmoeten en werken aan vrede. In dat gesprek bleek vervolgens waarom
de dorpsbewoners zo boos en vijandig zijn. "Ze begrijpen niet waarom ze geen
onderwijs, geen ziekenhuizen en andere hulp krijgen van de overheid en
hulporganisaties. Waarop wij konden uitleggen dat niemand er naar toe
durft."
De gesprekken hebben positief uitgepakt. Community Development Asociation
Darfur beloofde de school op te knappen en een leraar te zoeken. Het dorp
beloofde de jongeren rustig te laten passeren.
Voor het opknappen van de school heeft Ekhlas Eisa O. de
Afrikaanse Vrouwenorganisatie in haar woonplaats Gouda ingeschakeld. "Ze
hebben het project bij Oxfam Novib, de gemeente en diverse fondsen ingediend
en geld gekregen. De school is inmiddels gebouwd, er is een docent en de
dorpskinderen krijgen weer onderwijs."
Binnenkort vertrekt Ekhlas Eisa opnieuw. Ze kan nogmaals voor twee maanden in het kader van TRQN in Darfur werken en plakt er een aantal maanden aan vast. De t-shirts voor de voetballers liggen klaar. "Ik weet dat Community Development Association Darfur verder is gegaan met het voetbalteam. Het is van groot belang dat de jongeren deel worden van het proces van de vredesopbouw. Daar kan ik aan bijdragen."
KADERTEKST: MIGRATIE EN ONTWIKKELING
Hoger opgeleide migranten in Nederland hebben via IOM de mogelijkheid om
mee te helpen aan de wederopbouw van hun land van herkomst. Deze tijdelijke
projecten dienen zowel de belangen van de herkomstlanden als die van de
migranten. De projecten sluiten tevens aan bij het feit dat migratie steeds
meer een tijdelijk in plaats van een permanent karakter krijgt.
De tijdelijke uitzendingen bieden gekwalificeerde migranten de kans om in hun
landen van herkomst een bijdrage te leveren aan de capaciteitsopbouw van
lokale organisaties. Het projectvoorstel is ontwikkeld in samenwerking met
het Ministerie van Ontwikkelingssamenwerking. IOM speelt een bemiddelende rol
om vraag en aanbod bij elkaar te brengen. De periode van tewerkstelling
varieert van enkele weken tot enkele maanden. IOM wil met deze projecten een
constructieve bijdrage leveren aan het beleid en discussie over Migratie en
Ontwikkeling, onder andere door de meerwaarde van de inzet van migranten aan
te tonen. Tevens wil IOM bijdragen aan een positievere beeldvorming in
Nederland over migratie en migranten.
In het kader van Migratie & Ontwikkeling voert IOM momenteel de
volgende projecten uit:
- MIDA Ghana Health. Dit project richt zicht op de versterking van de gezondheidszorg in Ghana door de inzet van Ghanese artsen en andere gezondheidswerkers die woonachtig zijn in Nederland, Engeland, Duitsland en andere EU-landen. Daarnaast worden beperkt mogelijkheden gecreëerd voor gezondheidszorgpersoneel uit Ghana om in Nederland een korte stage of training te volgen. Het project wordt uitgevoerd in nauwe samenwerking met het Ghanese Ministerie van Gezondheidszorg en ondersteund door de Nederlandse ambassade in Ghana.
- Temporary Return of Qualified Nationals (TRQN). Met het project 'Temporary Return of Qualified Nationals' (TRQN) kunnen migranten tijdelijk in hun land van herkomst werk verrichten waarvoor lokale expertise ontbreekt. Het project is bedoeld voor de wederopbouw en ontwikkeling van een aantal voormalige conflictgebieden door de inzet van deskundigheid en ervaring van in Nederland verblijvende migranten. TRQN richt zich op Afghanistan, Bosnië-Herzegovina, Kosovo, Servië, Sierra Leone en Soedan.
- Return and Reintegration of Qualified Sudanese, RQS, is een door IOM in Soedan gecoördineerd project ten behoeve van de opbouw van het zuiden van Soedan. Daarbij worden zowel korte uitzendingen als ook uitzendingen voor een langere termijn gefaciliteerd.
- Diaspora for Development of Cape Verde is in januari van start gegaan, waarbij Kaapverdische migranten vanuit Nederland, Portugal en Italië ingezet worden voor de ontwikkeling van Kaapverdië.
Internationale Organisatie voor Migratie
Migratie Info 2008, nr 1
Thema: IOM
